De airco is allang niet meer alleen voor de zomer

Vraag iemand wat een airco doet en het antwoord is waarschijnlijk simpel:

Koelen.

Technisch klopt dat maar voor de helft.

Een moderne vaste airco is namelijk een lucht-luchtwarmtepomp. In de zomer haalt hij warmte uit je woning. In de winter kan dat proces simpelweg worden omgedraaid.

En juist daardoor wordt airconditioning in Nederland opeens een stuk interessanter.

Nederlanders gebruiken hem al massaal als verwarming

TNO onderzocht begin 2026 hoe Nederlandse huishoudens hun vaste airconditioning gebruiken.

De uitkomst is opvallend.

85 procent van de huishoudens met een vaste airco gebruikt deze ook om te verwarmen. Bij eigenaar-bewoners is dat zelfs 93 procent.[1]

Dat laat zien hoe snel het beeld van de traditionele airco verandert.

Het apparaat dat ooit voor een paar hete weken per jaar werd gekocht, wordt opeens ook in oktober, november, februari en maart gebruikt.

En daar zit een logica achter.

Warmte maken of warmte verplaatsen

Een gewone elektrische kachel zet elektriciteit rechtstreeks om in warmte.

Een warmtepomp werkt anders.

Die gebruikt elektriciteit om bestaande warmte te verplaatsen.

Daardoor kan een moderne warmtepomp volgens het International Energy Agency grofweg drie tot vijf eenheden warmte leveren voor iedere eenheid elektriciteit die hij gebruikt.[2]

Natuurlijk verschilt het werkelijke rendement per woning, buitentemperatuur, installatie en gebruik.

Maar het principe is belangrijk.

Een moderne airco die verwarmt is technisch iets heel anders dan een elektrisch kacheltje dat 2.000 watt stroom omzet in 2.000 watt warmte.

Vooral gericht verwarmen is interessant

Stel dat je 's avonds vooral in de woonkamer zit.

Moet je dan de cv-installatie gebruiken om slaapkamers, gangen en andere ruimtes tegelijkertijd te verwarmen?

Niet altijd.

Een lucht-luchtwarmtepomp kan juist interessant zijn om bepaalde ruimtes snel en gericht te verwarmen.

Dat betekent niet dat iedereen morgen zijn cv-ketel moet verwijderen. Een airco maakt bijvoorbeeld meestal geen warm tapwater voor douche en keuken.

Maar als aanvullende verwarming kan het wel degelijk interessant zijn.

En dat is precies waarom steeds meer Nederlanders hem zo gebruiken.

En dan zijn er de zonnepanelen

Ook daar ontstaat een interessante combinatie.

Vanaf 1 januari 2027 stopt de salderingsregeling. Zelf opgewekte zonnestroom direct gebruiken wordt daardoor financieel belangrijker.[3]

Juist op warme, zonnige dagen produceren zonnepanelen veel stroom.

En dat zijn vaak precies de momenten waarop een woning gekoeld moet worden.

Dat betekent niet dat koelen ineens gratis is. Maar het maakt slim gebruik wel steeds interessanter.

Bijvoorbeeld door een woning overdag gecontroleerd te koelen wanneer zonnepanelen volop produceren, in plaats van pas 's avonds de airco maximaal aan te zetten.

Daarom kijken wij anders naar een airco

Niet als een apparaat dat alleen koude lucht maakt.

Maar als een klimaatsysteem.

Een installatie waarmee je in de zomer kunt koelen, in de winter efficiënt kunt verwarmen en steeds slimmer kunt omgaan met de energie die thuis beschikbaar is.

En daarmee verandert ook de vraag die je bij aanschaf zou moeten stellen.

Niet alleen:

Hoeveel koelvermogen heb ik nodig?

Maar ook:

Hoe ga ik dit systeem twaalf maanden per jaar gebruiken?

Dat is misschien wel de grootste verandering die momenteel in de aircomarkt plaatsvindt.